Isidāsītherīgāthā

kn / thig
Therīgāthā 15.1 · Cattālīsanipāta
kn / thig
Therīgāthā 15.1 · Cattālīsanipāta

Nagaramhi kusumanāme,

Pāṭaliputtamhi pathaviyā maṇḍe;

Sakyakulakulīnāyo,

Dve bhikkhuniyo hi guṇavatiyo.

Isidāsī tattha ekā,

Dutiyā bodhīti sīlasampannā ca;

Jhānajjhāyanaratāyo,

Bahussutāyo dhutakilesāyo.

Tā piṇḍāya caritvā,

Bhattatthaṁ kariya dhotapattāyo;

Rahitamhi sukhanisinnā,

Imā girā abbhudīresuṁ.

“Pāsādikāsi ayye,

Isidāsi vayopi te aparihīno;

Kiṁ disvāna byālikaṁ,

Athāsi nekkhammamanuyuttā”.

Evamanuyuñjiyamānā sā,

Rahite dhammadesanākusalā;

Isidāsī vacanamabravi,

“Suṇa bodhi yathāmhi pabbajitā”.

“Ujjeniyā puravare,

Mayhaṁ pitā sīlasaṁvuto seṭṭhi;

Tassamhi ekadhītā,

Piyā manāpā ca dayitā ca.

Atha me sāketato varakā,

Āgacchumuttamakulīnā;

Seṭṭhī pahūtaratano,

Tassa mamaṁ suṇhamadāsi tāto.

Sassuyā sasurassa ca,

Sāyaṁ pātaṁ paṇāmamupagamma;

Sirasā karomi pāde,

Vandāmi yathāmhi anusiṭṭhā.

Yā mayhaṁ sāmikassa,

Bhaginiyo bhātuno parijano vā;

Tamekavarakampi disvā,

Ubbiggā āsanaṁ demi.

Annena ca pānena ca,

Khajjena ca yañca tattha sannihitaṁ;

Chādemi upanayāmi ca,

Demi ca yaṁ yassa patirūpaṁ.

Kālena upaṭṭhahitvā,

Gharaṁ samupagamāmi ummāre;

Dhovantī hatthapāde,

Pañjalikā sāmikamupemi.

Kocchaṁ pasādaṁ añjaniñca,

Ādāsakañca gaṇhitvā;

Parikammakārikā viya,

Sayameva patiṁ vibhūsemi.

Sayameva odanaṁ sādhayāmi,

Sayameva bhājanaṁ dhovantī;

Mātāva ekaputtakaṁ,

Tathā bhattāraṁ paricarāmi.

Evaṁ maṁ bhattikataṁ,

Anurattaṁ kārikaṁ nihatamānaṁ;

Uṭṭhāyikaṁ analasaṁ,

Sīlavatiṁ dussate bhattā.

So mātarañca pitarañca,

Bhaṇati ‘āpucchahaṁ gamissāmi;

Isidāsiyā na saha vacchaṁ,

Ekāgārehaṁ saha vatthuṁ’.

‘Mā evaṁ putta avaca,

Isidāsī paṇḍitā paribyattā;

Uṭṭhāyikā analasā,

Kiṁ tuyhaṁ na rocate putta’.

‘Na ca me hiṁsati kiñci,

Na cahaṁ isidāsiyā saha vacchaṁ;

Dessāva me alaṁ me,

Apucchāhaṁ gamissāmi’.

Tassa vacanaṁ suṇitvā,

Sassu sasuro ca maṁ apucchiṁsu;

‘Kissa tayā aparaddhaṁ,

Bhaṇa vissaṭṭhā yathābhūtaṁ’.

‘Napihaṁ aparajjhaṁ kiñci,

Napi hiṁsemi na bhaṇāmi dubbacanaṁ;

Kiṁ sakkā kātuyye,

Yaṁ maṁ viddessate bhattā’.

Te maṁ pitugharaṁ paṭinayiṁsu,

Vimanā dukhena adhibhūtā;

Puttamanurakkhamānā,

‘Jitāmhase rūpiniṁ lakkhiṁ’.

Atha maṁ adāsi tāto,

Aḍḍhassa gharamhi dutiyakulikassa;

Tato upaḍḍhasuṅkena,

Yena maṁ vindatha seṭṭhi.

Tassapi gharamhi māsaṁ,

Avasiṁ atha sopi maṁ paṭiccharayi;

Dāsīva upaṭṭhahantiṁ,

Adūsikaṁ sīlasampannaṁ.

Bhikkhāya ca vicarantaṁ,

Damakaṁ dantaṁ me pitā bhaṇati;

‘Hohisi me jāmātā,

Nikkhipa poṭṭhiñca ghaṭikañca’.

Sopi vasitvā pakkhaṁ,

Atha tātaṁ bhaṇati ‘dehi me poṭṭhiṁ;

Ghaṭikañca mallakañca,

Punapi bhikkhaṁ carissāmi’.

Atha naṁ bhaṇatī tāto,

Ammā sabbo ca me ñātigaṇavaggo;

‘Kiṁ te na kīrati idha,

Bhaṇa khippaṁ taṁ te karihi’ti.

Evaṁ bhaṇito bhaṇati,

‘Yadi me attā sakkoti alaṁ mayhaṁ;

Isidāsiyā na saha vacchaṁ,

Ekagharehaṁ saha vatthuṁ’.

Vissajjito gato so,

Ahampi ekākinī vicintemi;

‘Āpucchitūna gacchaṁ,

Marituye vā pabbajissaṁ vā’.

Atha ayyā jinadattā,

Āgacchī gocarāya caramānā;

Tātakulaṁ vinayadharī,

Bahussutā sīlasampannā.

Taṁ disvāna amhākaṁ,

Uṭṭhāyāsanaṁ tassā paññāpayiṁ;

Nisinnāya ca pāde,

Vanditvā bhojanamadāsiṁ.

Annena ca pānena ca,

Khajjena ca yañca tattha sannihitaṁ;

Santappayitvā avacaṁ,

‘Ayye icchāmi pabbajituṁ’.

Atha maṁ bhaṇatī tāto,

‘Idheva puttaka carāhi tvaṁ dhammaṁ;

Annena ca pānena ca,

Tappaya samaṇe dvijātī ca’.

Athahaṁ bhaṇāmi tātaṁ,

Rodantī añjaliṁ paṇāmetvā;

‘Pāpañhi mayā pakataṁ,

Kammaṁ taṁ nijjaressāmi’.

Atha maṁ bhaṇatī tāto,

‘Pāpuṇa bodhiñca aggadhammañca;

Nibbānañca labhassu,

Yaṁ sacchikarī dvipadaseṭṭho’.

Mātāpitū abhivādayitvā,

Sabbañca ñātigaṇavaggaṁ;

Sattāhaṁ pabbajitā,

Tisso vijjā aphassayiṁ.

Jānāmi attano satta,

Jātiyo yassayaṁ phalavipāko;

Taṁ tava ācikkhissaṁ,

Taṁ ekamanā nisāmehi.

Nagaramhi erakacche,

Suvaṇṇakāro ahaṁ pahūtadhano;

Yobbanamadena matto,

So paradāraṁ asevihaṁ.

Sohaṁ tato cavitvā,

Nirayamhi apaccisaṁ ciraṁ;

Pakko tato ca uṭṭhahitvā,

Makkaṭiyā kucchimokkamiṁ.

Sattāhajātakaṁ maṁ,

Mahākapi yūthapo nillacchesi;

Tassetaṁ kammaphalaṁ,

Yathāpi gantvāna paradāraṁ.

Sohaṁ tato cavitvā,

Kālaṁ karitvā sindhavāraññe;

Kāṇāya ca khañjāya ca,

Eḷakiyā kucchimokkamiṁ.

Dvādasa vassāni ahaṁ,

Nillacchito dārake parivahitvā;

Kimināvaṭṭo akallo,

Yathāpi gantvāna paradāraṁ.

Sohaṁ tato cavitvā,

Govāṇijakassa gāviyā jāto;

Vaccho lākhātambo,

Nillacchito dvādase māse.

Voḍhūna naṅgalamahaṁ,

Sakaṭañca dhārayāmi;

Andhovaṭṭo akallo,

Yathāpi gantvāna paradāraṁ.

Sohaṁ tato cavitvā,

Vīthiyā dāsiyā ghare jāto;

Neva mahilā na puriso,

Yathāpi gantvāna paradāraṁ.

Tiṁsativassamhi mato,

Sākaṭikakulamhi dārikā jātā;

Kapaṇamhi appabhoge,

Dhanika purisapātabahulamhi.

Taṁ maṁ tato satthavāho,

Ussannāya vipulāya vaḍḍhiyā;

Okaḍḍhati vilapantiṁ,

Acchinditvā kulagharasmā.

Atha soḷasame vasse,

Disvā maṁ pattayobbanaṁ kaññaṁ;

Orundhatassa putto,

Giridāso nāma nāmena.

Tassapi aññā bhariyā,

Sīlavatī guṇavatī yasavatī ca;

Anurattā bhattāraṁ,

Tassāhaṁ viddesanamakāsiṁ.

Tassetaṁ kammaphalaṁ,

Yaṁ maṁ apakīritūna gacchanti;

Dāsīva upaṭṭhahantiṁ,

Tassapi anto kato mayā”ti.

… Isidāsī therī ….

Cattālīsanipāto niṭṭhito.